# Sportschoolcontract opzeggen in Duitsland: regels 2026 > Waar sportschooleigenaren in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland op letten bij looptijd, verlenging en opzegging: §309 nr. 9 BGB, de Kündigungsbutton en het BGH-arrest van 2026, OGH-rechtspraak en een compliance-check voor je contract. *Author: Trainera Team | Published: 2026-10-07 | Reading time: 8 min* ## Welke regels gelden voor looptijd en opzegging van sportschoolcontracten in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland? In Duitsland mag een sportschoolcontract via algemene voorwaarden (AGB) maximaal 2 jaar als eerste looptijd hebben, mag de opzegtermijn tegen het einde van die looptijd maximaal 1 maand zijn, en verlengt het daarna alleen voor onbepaalde tijd, waarna het op elk moment met maximaal 1 maand opzegbaar is (§309 nr. 9 BGB). Wie online contracten afsluit, heeft sinds 01.07.2022 een opzegknop (Kündigungsbutton) nodig, en sinds het BGH-arrest van 16.07.2026 is duidelijk: op de bevestigingspagina mag geen "pauzeren in plaats van opzeggen" staan. In Oostenrijk toetst het OGH de bindingsduur streng aan §6 KSchG, in Zwitserland zijn verlengingsclausules in principe geldig. Stand oktober 2026\. Dit artikel zet wetten en uitspraken in die drie landen op een rij voor sportschooleigenaren en is geen juridisch advies. Laat je algemene voorwaarden controleren door een advocaat of via je brancheorganisatie. ## Duitsland: drie clausules die in algemene voorwaarden niet meer houden Sinds het Gesetz für faire Verbraucherverträge (wet voor eerlijke consumentencontracten), van kracht sinds 01.03.2022, regelt [§309 nr. 9 BGB](https://www.gesetze-im-internet.de/bgb/%5F%5F309.html) de looptijd van duurovereenkomsten met consumenten een stuk strenger. Dat raakt elke sportschool die met standaard lidmaatschapscontracten werkt, dus vrijwel allemaal. Volgens [Fitbook](https://www.fitbook.de/fitness/neue-kuendigungs-regel-fuer-fitnessstudio-vertraege) geldt de regel over stilzwijgende verlenging ook voor oude contracten. | Clausule in het lidmaatschapscontract | Toegestaan in AGB | Ongeldig | | --------------------------------------------------- | -------------------------------------------------------------------------------- | ---------------------------------------------------- | | Eerste looptijd | tot 2 jaar | meer dan 2 jaar | | Opzegtermijn tegen het einde van de eerste looptijd | maximaal 1 maand | bijvoorbeeld 3 maanden voor afloop | | Verlenging na de eerste looptijd | alleen voor onbepaalde tijd, daarna op elk moment opzegbaar met maximaal 1 maand | automatische verlenging met nog eens 6 of 12 maanden | Dat dit geen theorie is, laat de [Verbraucherzentrale Bayern](https://www.verbraucherzentrale.bayern/pressemeldungen/vertraege-reklamation/fitnessstudios-setzen-neues-gesetz-nicht-um-75296) zien: die trad op tegen sportscholen die de wet niet hadden doorgevoerd, en 10 sportscholen pasten daarna hun voorwaarden aan. De [Verbraucherzentrale](https://www.verbraucherzentrale.de/wissen/vertraege-reklamation/kundenrechte/gesetz-fuer-fairere-vertraege-mehr-schutz-bei-kosten-und-laufzeiten-55274) legt de regels ook aan leden uit, en precies die pagina lezen je leden voordat ze je mailen. Wat ik vaak zie bij sportscholen: het contract is aangepast, maar de website, de flyers en het verkoopgesprek aan de balie niet. Daar staat nog "12 maanden, verlengt met 12 maanden". Controleer dus niet alleen de voorwaarden, maar alles wat een geïnteresseerde leest of hoort. ## De opzegknop volgens §312k BGB Wie via een website contracten met consumenten afsluit die over een periode lopen, moet opzeggen online net zo makkelijk maken. [§312k BGB](https://www.gesetze-im-internet.de/bgb/%5F%5F312k.html) eist een knop met de tekst "Verträge hier kündigen" (contracten hier opzeggen) en daarna een bevestigingspagina met een knop "jetzt kündigen" (nu opzeggen). Ontbreekt dat, dan kan het lid op elk moment zonder opzegtermijn opzeggen. Voor een sportschool met contracten van 12 maanden is dat de duurste fout op deze lijst. ### Twee BGH-arresten die je moet kennen **BGH, 22.05.2025, I ZR 161/24:** de opzegknop is ook verplicht als de klant één keer vooraf betaalt, maar de dienst over de looptijd wordt geleverd, zoals het advocatenkantoor [Noerr](https://www.noerr.com/de/insights/kuendigungsbutton-im-onlinevertrieb-neue-rechtsprechung-des-bgh) samenvat. Dat raakt sportscholen die jaarlidmaatschappen online tegen een eenmalige betaling verkopen. **BGH, 16.07.2026, I ZR 200/25:** de Verbraucherzentrale Bundesverband had een sportschool aangeklaagd. Volgens het verslag van de [DSSV](https://www.dssv.de/urteil-zum-kuendigungsbutton/) mag op de bevestigingspagina alleen staan wat voor de opzegging nodig is. | Op de bevestigingspagina | Beoordeling volgens BGH I ZR 200/25 | | -------------------------------------------------------------- | ----------------------------------- | | Naam, lidnummer of andere gegevens om het lid te identificeren | nodig voor de opzegging | | Soort opzegging en moment van opzegging | nodig voor de opzegging | | Knop "jetzt kündigen" | door de wet geëist | | Aanbod om het lidmaatschap te pauzeren | niet toegestaan | | Aanbod tot verlenging of een ander abonnement | niet toegestaan | | Korting of een ander behoudaanbod | niet toegestaan | Leden terugwinnen is daarmee niet verboden. Het hoort alleen niet in de opzegroute. Na de opzegging mag je contact opnemen, naar de reden vragen en een aanbod doen. Hoe je dat zonder druk doet, lees je in ons artikel over [ledenverloop in de sportschool verlagen](/blogs/ledenverloop-sportschool-verlagen). ## Als de sportschool dicht moet: contributie terugbetalen Eén uitspraak uit de pandemie werkt tot vandaag door in de voorwaarden. Het BGH besliste op 04.05.2022 (XII ZR 64/21) dat een sportschool de contributie over de periode van de coronasluiting moet terugbetalen en dat een tegoedbon niet genoeg is, zoals [LTO](https://www.lto.de/recht/nachrichten/n/bgh-xiizr6421-fitnesstudio-schliessung-wegen-corona-massnahmen-rueckzahlungsanspruch-kunden) meldt. Clausules die leden bij sluiting automatisch naar een tegoedbon of een contractverlenging verwijzen, laat je daarom kritisch nakijken. ## Oostenrijk: het OGH toetst de binding In Oostenrijk werkt het anders. Volgens een overzicht van rechtspraak van de [WKO-vakvereniging](https://www.wko.at/oe/fitnessbetriebe/fitness-agb-rechtsprechung.pdf) zijn sportschoolcontracten gemengde contracten met een overwegend huurrechtelijk karakter. §15 KSchG geldt volgens het OGH niet voor ze. De maatstaf is §6 lid 1 punt 1 KSchG, dat een onredelijk lange binding verbiedt. Wat redelijk is, hangt van het geval af, en de uitspraken zijn de laatste jaren strenger geworden. | Uitspraak | Kern | | ------------------------------------------------------------ | ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- | | OGH 5 Ob 205/13b | Eerste opzegging na 12 maanden, daarna per half jaar: in dit geval toegestaan. Niet toegestaan: clausules waarbij alle termijnen ineens opeisbaar worden en kosten voor een bepaald betaalmiddel. | | OGH 9 Ob 69/11d (29.05.2012) | Afstand van opzegging voor 24 of 36 maanden niet toegestaan (volgens een advocatensite) | | OGH 4 Ob 59/22p en 4 Ob 62/22d (18.10.2022) | 16 maanden binding (12 maanden plus 3 maanden opzegtermijn) onredelijk lang en ondoorzichtig; extra kosten naast een "all-in"-prijs ernstig benadelend | | Andere uitspraken eind 2022 (o.a. 6 Ob 62/22v, 3 Ob 155/22y) | Ook een verplichte binding van 12 maanden bij sportscholen zonder begeleiding door trainers werd als onredelijk lang gezien (volgens een advocatensite) | Bronnen: de collectieve actie van de Arbeiterkammer op de site van het [OGH](https://www.ogh.gv.at/entscheidungen/entscheidungen-ogh/verbandsklage-der-arbeiterkammer-gegen-fitnessstudios-wegen-der-verwendung-von-gesetzwidrigen-allgemeinen-geschaeftsbedingungen/); de duiding van de uitspraken van 2012 en eind 2022 komt van advocatenkantoren ([strafverteidiger-wien.at](https://www.strafverteidiger-wien.at/recht-oesterreich-news/vertragsbindung-fitnessstudio-ogh-rechtsprechung-kuendigungsverzicht.html), [rechtsanwalt-wien.com](https://rechtsanwalt-wien.com/fitnessstudio-vertrag-mindestlaufzeit-zusatzgebuehren/)). Twee punten wegen voor Oostenrijkse sportscholen extra zwaar. Ten eerste: service-, administratie- of chipkosten naast de geadverteerde maandprijs zijn riskant. Ten tweede: kosten voor een bepaald betaalmiddel werden als ontoelaatbaar gezien. In dezelfde procedure van 2022 beoordeelde het OGH ook clausules over cameratoezicht in de sportschool als in strijd met de privacyregels. ## Zwitserland: veel contractvrijheid, maar geen vrijbrief In Zwitserland bestaat voor sportschoolcontracten geen dwingend recht om op elk moment op te zeggen. Art. 404 OR, dat dit bij opdrachten wel toestaat, geldt hier volgens [law.ch](https://law.ch/lawinfo/vertrag-vertragsrecht/innominatkontrakte/fitnessvertrag/) niet; opzeggen om een gewichtige reden blijft mogelijk. Clausules over automatische verlenging, vaak met 3 maanden opzegtermijn voor afloop, zijn in principe geldig. Een rechter kan ze per geval wel onder art. 8 UWG als onredelijk toetsen, en sommige aanbieders hebben ze daarom geschrapt, zoals [CAP Rechtsschutz](https://www.cap.ch/de/privatkunden/rechtstipps/alltagssituationen/fitnessabo.html) schrijft. De [Beobachter](https://www.beobachter.ch/konsum/kundenrechte/8-tipps-gegen-unfaire-klauseln-im-fitnessvertrag-16435) raadt consumenten aan om voor het tekenen goed op verlengingsclausules te letten. Voor jou als eigenaar betekent dat: wat juridisch kan, kan toch vertrouwen kosten. Een goed zichtbare verlengingsregel in het contract en een herinnering voor afloop besparen je de meeste conflicten. ## Compliance-check voor je lidmaatschapscontract | Controlepunt | Duitsland | Oostenrijk | Zwitserland | | ------------------------ | --------------------------------------------------------- | ------------------------------------------------------------------ | ---------------------------------------------------------------- | | Eerste looptijd | maximaal 2 jaar via AGB | per geval onder §6 KSchG; 16 maanden totale binding werd afgewezen | vrij af te spreken, toetsing per geval onder art. 8 UWG mogelijk | | Verlenging | alleen voor onbepaalde tijd, daarna maandelijks opzegbaar | totale binding redelijk houden | in principe geldig, duidelijk zichtbaar formuleren | | Opzegtermijn | maximaal 1 maand | termijn telt mee in de totale binding | vaak 3 maanden, toetsing per geval mogelijk | | Online opzeggen | opzegknop verplicht bij online afsluiten | laten controleren door een advocaat | laten controleren door een advocaat | | Extra kosten | vaste bedragen transparant en onderbouwd | riskant naast een "all-in"-prijs | transparant vermelden | | Toeslag voor betaalwijze | laten controleren | als ontoelaatbaar gezien | laten controleren | Waar "laten controleren" staat, hebben onze bronnen geen betrouwbare uitspraak voor dat land. Dat betekent niet dat alles is toegestaan. ## Wat software kan doen bij looptijden en opzeggingen Geen programma maakt je voorwaarden juridisch waterdicht. Software helpt wel bij waar het in de praktijk misgaat: overzicht houden over honderden looptijden en leden op tijd informeren. * **Looptijden zichtbaar maken:** voor elk lid moet duidelijk zijn welk pakket het heeft, wanneer het begon en wanneer de eerste looptijd eindigt. * **Herinneringen voor afloop:** een bericht een paar weken voor het einde van de eerste looptijd is eerlijk en voorkomt dat iemand zich "gevangen" voelt. Hoe zulke herinneringen werken, lees je in ons artikel over [verlengingsherinneringen automatiseren](/blogs/verlengingsherinnering-sportschool-automatiseren). * **Opzeggingen controleerbaar vastleggen:** datum van ontvangst, ingangsdatum, bevestiging aan het lid. * **Betalingen netjes scheiden:** na het einde van het lidmaatschap mag er niets meer worden afgeschreven. Bij incasso haalt het lid het geld anders toch terug; meer daarover in het artikel over [SEPA-incasso in de sportschool](/blogs/sepa-incasso-sportschool-duitsland-oostenrijk). In Trainera maak je lidmaatschapspakketten aan met je eigen prijs, valuta en facturatiecyclus en verkoop je ze online per kaart via je eigen Stripe-account, zonder platformkosten van Trainera. Betalingen aan de balie leg je ook vast. Met Automations automatiseer je berichten aan leden; die zitten in het Studio-abonnement (vanaf 239 € per maand) en zijn als add-on te nemen voor 27,99 € per maand (prijzen op [trainera.fit/pricing](/nl/prijzen) voor Duitsland en Oostenrijk; in Zwitserland gelden prijzen in frank, daar kost Studio vanaf 279 CHF en de add-on 32 CHF per maand). Belangrijk, zodat hier niets verkeerd overkomt: **Trainera levert geen opzegknop volgens §312k BGB.** Verkoop je lidmaatschappen online, dan moet je de knop en de bevestigingspagina op je eigen website of in je eigen proces inbouwen en door een advocaat laten controleren. Tips voor de website zelf vind je in het artikel [een website voor je sportschool maken](/blogs/website-sportschool-maken). ## Vijf dingen die je deze week aan je contracten kunt controleren 1. Contract, website en prijslijst aan de muur: staan overal dezelfde looptijd en dezelfde verlengingsregel? 2. Duitsland: verlengt het contract na de eerste looptijd voor onbepaalde tijd en is het dan maandelijks opzegbaar? 3. Online afsluiten: is er "Verträge hier kündigen" en een bevestigingspagina zonder pauze-, korting- of wisselaanbod? 4. Oostenrijk: hoe lang is de totale binding uit looptijd plus opzegtermijn, en zijn er kosten naast de maandprijs? 5. Voor iedereen: krijgt elk lid voor het einde van de eerste looptijd een herinnering, en is duidelijk wie in het team opzeggingen bevestigt? Twijfel je bij een punt, neem deze lijst dan mee naar je gesprek met je advocaat of brancheorganisatie. Dat scheelt beide tijd. Vergelijk je software voor meerdere markten, dan laat ons overzicht van [sportschoolsoftware voor Nederland en België](/blogs/sportschoolsoftware-nederland-belgie) zien hoe verschillend de lokale eisen kunnen zijn. _Leden, pakketten, check-ins en Automations op één plek: [bekijk Trainera voor sportscholen](/nl/sportschool-software)._ ## FAQ ### Hoe lang mag een sportschoolcontract in Duitsland lopen? Via algemene voorwaarden maximaal 2 jaar als eerste looptijd. Daarna mag het alleen voor onbepaalde tijd verlengen en is het op elk moment opzegbaar met maximaal 1 maand opzegtermijn (§309 nr. 9 BGB). ### Heeft een Duitse sportschool een opzegknop nodig? Ja, als leden hun lidmaatschap online kunnen afsluiten. Sinds 01.07.2022 eist §312k BGB een knop "Verträge hier kündigen" en een bevestigingspagina; ontbreekt die, dan kan het lid op elk moment zonder opzegtermijn opzeggen. ### Mag ik bij het opzeggen een pauze van het lidmaatschap aanbieden? Niet op de bevestigingspagina van de opzegknop. Het BGH besliste op 16.07.2026 (I ZR 200/25) dat daar alleen staat wat voor de opzegging nodig is; pauze, verlenging of korting horen daar niet. ### Hoe lang mag een sportschoolcontract in Oostenrijk binden? Een vaste grens is er niet; het OGH toetst per geval aan §6 KSchG. Een totale binding van 16 maanden (12 maanden looptijd plus 3 maanden opzegtermijn) werd in 2022 als onredelijk lang beoordeeld. ### Kan ik een fitnessabonnement in Zwitserland op elk moment opzeggen? Nee, een dwingend recht om op elk moment op te zeggen bestaat niet; opzeggen om een gewichtige reden kan wel. Verlengingsclausules zijn in principe geldig, maar kunnen per geval onder art. 8 UWG onredelijk zijn. --- Source: https://trainera.fit/blogs/sportschoolcontract-opzeggen-duitsland-oostenrijk